Σήμερα, μέσω ενός φίλου στο facebook, είδα το παρακάτω άρθρο από την Καρολίνα Παπακώστα στα χτεσινά Νεα:

Λάθε Βιώσας
“Από την πρώτη στιγμή που έμαθα για το Facebook απορούσα για τις διάφορες «υπηρεσίες» που προσφέρει. Γιατί να θέλεις να βρεις παλιούς συμμαθητές και συμφοιτητές; Όσοι ήταν και παραμένουν σημαντικοί, σίγουρα θα είναι μέρος της ζωής σου ή τουλάχιστον θα έχεις κάποιο τηλέφωνο επικοινωνίας. Γιατί να θέλεις να «ανεβάσεις» σε δημόσια θέα φωτογραφίες συνδεδεμένες με όμορφες αναμνήσεις; Αφορούν κάποιον άλλο εκτός από εσένα; Γιατί να δηλώσω αν είμαι μόνη, δεσμευμένη ή σε… ελεύθερη σχέση; Μήπως πρέπει να δώσω και περισσότερες λεπτομέρειες; Και σαν να μην έφταναν όλα αυτά, μαθαίνω για τη νέα μανία των απανταχού χρηστών τού ονόματι 25 Τhings Αbout Μe. Πρόκειται για μια λίστα που μπορεί να σου στείλει οποιοσδήποτε και «αποκαλύπτει» 25 πραγματικά άχρηστες και ανούσιες πληροφορίες γι΄ αυτόν. Για παράδειγμα, ήταν παχουλός στο σχολείο, ξυρίζει την πλάτη του ή είναι ρατσιστής. Το σκέφτομαι μέρες τώρα και αδυνατώ να βρω ένα λογικό ή έστω πειστικό επιχείρημα για να απαντήσω την ερώτηση: «Γιατί να το κάνει κάποιος αυτό;». Και το χειρότερο; Κάποιοι την αντιμετωπίζουν ως ευκαιρία «εκδημοκρατισμού» της λογοτεχνίας, αφού ο καθένας έχει την ευκαιρία να παρουσιάσει μια μίνι αυτοβιογραφία του. Αυτό δεν επιδέχεται καν σχόλιο…
Δεν έχω προφίλ στο Facebook και αρνούμαι πεισματικά να δημιουργήσω. Μου είναι αδύνατον να συλλάβω την ανάγκη να δημοσιοποιείς, μέσω εικόνας ή κειμένου, κάθε λεπτομέρεια της προσωπικής σου ζωής. Πόσω μάλλον την τάση να δίνεις το στίγμα σου ανά δύο λεπτά και να ενημερώνεις για το παραμικρό κάποιους, που πιθανόν τούς είναι τελείως αδιάφορο τι σκέφτεσαι ή με τι ασχολείσαι τη δεδομένη στιγμή. Δεν μπορώ να καταλάβω πώς τόσοι άνθρωποι είναι έτοιμοι να «εκτεθούν»- και εννοώ με όλες τις σημασίες του ρήματος: να τοποθετηθούν κάπου για να τους βλέπουν όσο το δυνατόν περισσότεροι, να αφεθούν απροστάτευτοι, να γίνουν αντικείμενο επικρίσεων, αν όχι ψόγου- για να μοιραστούν τα πάντα, από τον χωρισμό και την προαγωγή τους μέχρι το τι χρώμα παπούτσια αγόρασαν ή το αφροδίσιο νόσημα που τους είπε ο γιατρός ότι κόλλησαν, με άλλους που ίσως να μη γνωρίσουν ποτέ από κοντά. Και η κυριότερη απορία όλων: Αιτία είναι ο ναρκισσισμός, η μοναξιά ή η καθαρή ανοησία;”
Μου φάνηκε εξαιρετικά σαρκαστικό που ενημερώθηκα γι’ αυτό το άρθρο από το facebook. Μου φάνηκε εξαιρετικά υποκριτικό που βρήκα εκεί ανθρώπους που συμφωνούν με τις απόψεις της κας. Παπακώστα.

Μη γράφεις!
Και ερωτώ: Αν πραγματικά κάποιος έχει την άποψη ότι το facebook είναι κάτι ανόητο, ναρκισσιστικό, ένδειξη μοναξιάς, χαφιεδισμού, απώλειας της ιδιωτικής ζωής… Γιατί είναι γραμμένος στο facebook; Τους υποχρεώνει κάποιος; Τους τραβάει κανείς το χέρι; Τους πιέζει κάποιος να γράφουν για τη ζωή τους; Μου φαίνεται επιεικώς σχιζοφρενικό!
Το ίδιο το άρθρο μου φαίνεται άκαμπτο και πραγματικά δεν μπορώ να βρω ούτε ένα σημείο που να με αγγίζει.
Οι Έλληνες ήμασταν πάντα του δημόσιου βίου. Είτε στο περβάζι του παραθύρου, είτε στο σκαλοπάτι της πόρτας, εκεί μαζεύονταν οι γυναίκες και ζούσαν τις ζωές τους μέσα από τις συγγένισσες, τις γειτόνισσες, τις φίλες. Δημόσια κάναμε τις παρέες μας κοινότητες, δημόσια υποστηρίζαμε τα λεγόμενά μας.
Έχουμε μια μακρά παράδοση με βάση το δημόσιο. Στην αρχαία Ελλάδα το ρήμα “ιδιωτεύω” σήμαινε παράλληλα “αποχωρώ από τα δημόσια, αλλά και “γίνομαι ηλίθιος”. Κι αυτό γιατί ό,τι είχε να κάνει με τα σημαντικά (πολιτικά, πολιτειακά, κοινοτικά), συνέβαινε δημόσια. Μειοψηφική και χλιαρή ήταν η Επικουρική άποψη “λάθε βιώσας” (να ζεις κρυμμένος). Η αποχή από τα κοινά, από τα δημόσια ήταν ειδωμένη σαν ανοησία. (Ανόητος - idiot, ιδιωτεύειν – ζω σαν ιδιώτης, μακριά από τα κοινά.) Η λέξη ιδιωτικότητα (privacy) μας ήρθε απ’ τη Δύση. Δεν είναι τυχαίο που δεν χρησιμοποιούταν παλαιότερα.

Μη μιλάς!
Στη χρήση που κάνει ο καθ’ ένας μας προσωπικά του facebook των blog και των άλλων ηλεκτρονικών υπηρεσιών, τίθεται ένα θέμα “μεγάλου αδερφού”. Θα καταλάβαινα να αναφερόταν κανείς σε κρατική παρακολούθηση και τα σχετικά. Αλλά να ψέγει κανείς την ύπαρξη και τη χρήση τους;
Ο καθ’ ένας μας επιλέγει τι χρησιμοποιεί και πως. Αν δεν σου αρέσει το facebook, δεν κάνεις λογαριασμό. Αν βαριέσαι να διαβάζεις το μακρύ και το κοντό του καθ’ ενός, δεν διαβάζεις blog (βέβαια θα έπρεπε να μη διαβάζεις και εφημερίδες και να μη βλέπεις τηλεόραση, ταινίες και όλα τα σχετικά μιας και είναι προσωπικές και υποκειμενικές εκφράσεις).
Και πάλι προσωπικά επιλέγουμε να βάζουμε το όριο του ιδιωτικού. Προσωπική επιλογή είναι το τι θα πούμε για τους εαυτούς μας και τη ζωή μας. Δεν μας υποχρεώνει κανείς, ούτε να μπούμε στο facebook, ούτε να κάνουμε blog, ούτε να μιλήσουμε για τις ζωές μας. (Πολύ ενδιαφέρον κείμενο του κου. Ροδόλφου Μορώνη, Προέδρου του Ινστιτούτου Οπτικοακουστικών Μέσων, στην ημερίδα με θέμα “Τα εν οίκω και τα εν δήμω“.)
Αδιαμφισβήτητα υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι (όπως λέει και το άρθρο) είτε λόγω ναρκισσισμού, είτε λόγω μοναξιάς επιλέγουν να μοιραστούν περισσότερα, ίσως και άχρηστα. Και; Από πότε αρχίσαμε να ενοχλούμαστε μ’ αυτό;
Είμαι σίγουρη πως πολλοί θα συμφωνήσουν ότι οι ρυθμοί της ζωής μας έχουν γίνει τέτοιοι που βάζουν εμπόδια ακόμα και στις πιο απλές και βασικές προσωπικές σχέσεις. Είναι ανάγκη να μοιραστούμε. Να πούμε. Να γράψουμε.
Η ίδια η κα. Παπακώστα, σε προηγούμενό της άρθρο γράφει για την ευεργετική επίδραση που έχει το γράψιμο. “Σύμφωνα με έρευνα ομάδας ψυχολόγων στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Λος Άντζελες, καταγράφοντας κανείς τα συναισθήματά του βοηθάει τον εγκέφαλό του να ξεπεράσει ό,τι τον αναστατώνει, με αποτέλεσμα να νιώθει πιο ήρεμος και χαρούμενος.”
Πώς λοιπόν έτσι εύκολα ονομάζουμε “ανοησία” την ανάγκη του να μοιραστούμε πράγματα; (Επιμένω πως το άρθρο δεν αναφέρεται σε κρατικές παρεμβολές, υποκλοπές ή χρήση προσωπικών στοιχείων για διαφήμηση. Αναφέρεται στο τι ο καθ’ ένας μας είναι διατεθειμένος να μοιραστεί μέσα από το internet για τον εαυτό του και τη ζωή του.)
Εγώ τη νιώθω την ανάγκη, αγαπημένε μου αναγνώστη, να μοιράζομαι πράγματα μαζί σου. Μέσα στον χρόνο αυτός ο υπολογιστής έχει δει όλες μου τις κινήσεις, έχω γελάσει, κλάψει, μιλήσει, γνωρίσει ανθρώπους… Αισθάνομαι ευτυχής που βρέθηκα εδώ και που έστω ένας-δυό άνθρωποι διαβάζουν αυτά που λέω, τα συζητάμε, ακούω καινούργια πράγματα, μαθαίνω απόψεις…
Αν δεν έγραφα και δεν διάβαζα… θα ήμουν ανόητη!
famous last words